Phát biểu tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc tổng kết công tác tài chính - ngân sách Nhà nước (NSNN) năm 2021, triển khai nhiệm vụ tài chính - NSNN năm 2022 do Bộ Tài chính chủ trì, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao đóng góp quan trọng của ngành tài chính vào kết quả, thành tích chung của cả nước.
Cụ thể, nhờ chuyển hướng chiến lược kịp thời, GDP quý 4 tăng mạnh, đạt 5,22% sau khi giảm 6,02% trong quý 3, đưa GDP cả năm tăng 2,58%. Lạm phát được kiểm soát, mặt bằng lãi suất giảm, tỉ giá ổn định, dự trữ ngoại hối tăng 10%, bội chi ngân sách thấp hơn chỉ tiêu Quốc hội giao.
Bên cạnh đó, các cân đối lớn đều được bảo đảm, thu ngân sách cao hơn năm 2020 và tăng gần 180.000 tỉ đồng so với dự toán. Đặc biệt, Chính phủ đã dành gần 71.500 tỉ đồng hỗ trợ 742.000 lượt người sử dụng lao động, 42,8 triệu người lao động.
Tuy nhiên, Thủ tướng cũng chỉ ra một số khó khăn, hạn chế của ngành tài chính trong bối cảnh dịch Covid-19 diễn biến phức tạp như: Sức ép lạm phát cao, nhất là chi phí đầu vào, logistics; vốn đầu tư toàn xã hội tăng thấp; vốn đầu tư công giải ngân chậm; thu ngân sách tăng so với năm 2020 nhưng chưa cao, nhiều khoản thu chưa bền vững như tăng thu từ chứng khoán, bất động sản, dầu thô…; áp lực thâm hụt ngân sách gia tăng; số doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh tăng 18% so với năm trước; nợ thuế, trốn thuế có xu hướng tăng.
Bên cạnh đó, cơ cấu lại nền kinh tế còn chậm, nhất là những lĩnh vực ưu tiên, trong đó có các lĩnh vực có liên quan hoặc thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tài chính như cổ phần hóa doanh nghiệp, đầu tư công, xử lý các doanh nghiệp, dự án yếu kém. Phát hành trái phiếu doanh nghiệp và thị trường chứng khoán, tiền tệ chứa đựng nhiều rủi ro.
Năm 2022, Thủ tướng cho rằng có cả thời cơ và thuận lợi, nhưng khó khăn, thách thức nhiều hơn, yêu cầu Bộ Tài chính khắc phục bằng được những hạn chế, yếu kém bất cập của năm 2021; nắm chắc tình hình, không để bị động bất ngờ về các vấn đề liên quan tới tài chính, ngân sách.
Theo đó, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính tập trung đẩy mạnh 3 khâu đột phá chiến lược về thể chế, hạ tầng, nguồn nhân lực, đặc biệt là xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách để tháo gỡ các vướng mắc của doanh nghiệp và người dân.
Cần phối hợp nhịp nhàng, hiệu quả giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ; tìm biện pháp tăng thu, kiểm soát bội chi, quản lý nợ công theo hướng có thể tăng bội chi để phục hồi và phát triển kinh tế nhưng bảo đảm cân đối phù hợp tình hình, không vung tay quá trán cũng không quá thận trọng.
“Làm sao dòng vốn tín dụng, dòng tiền ngân sách phải đi vào đúng chỗ, kích thích, tạo động lực mới cho nền kinh tế. Muốn đạt được điều này phải làm trên cơ sở khoa học, dữ liệu thống kê thật tốt”, Thủ tướng nêu rõ.
Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính cần làm rõ những hạn chế, bất cập để làm tốt hơn công tác quản lý tài sản công, cổ phần hóa doanh nghiệp, chống tiêu cực, ách tắc; tập trung thực hiện kế hoạch tái cấu trúc, cổ phần hóa, tận dụng thời cơ thị trường thuận lợi để đẩy nhanh quá trình thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp...
Bên cạnh đó, cần phát triển đồng bộ và nâng cao chất lượng thị trường tài chính, chứng khoán, bảo hiểm mang tính dài hạn, minh bạch; kiểm soát phát hành trái phiếu doanh nghiệp, uốn nắn ngay, không để vi phạm nhỏ tích tụ thành sai phạm lớn.
Tăng cường quản lý, đảm bảo cung cầu hàng hóa thiết yếu, ổn định giá cả, thị trường; phối hợp chính sách tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác, kiểm soát lạm phát trong phạm vi mục tiêu Quốc hội quyết định (CPI tăng 4%).
Cuối cùng, Bộ Tài chính cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm; tăng cường công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, chống gian lận xuất xứ có hiệu quả./.
