Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đang thực hiện lấy ý kiến về dự thảo Thông tư Quy định các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Trong đó, điểm mới đáng chú ý của dự thảo là lộ trình giảm Tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung hạn và dài hạn trong thời gian tới.
Theo quy định hiện tại, từ ngày 1/1/ 2019, tỷ lệ này ở các ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài là 40% và ở các tổ chức tín dụng phi ngân hàng là 90%.
Ban soạn thảo cho biết, NHNN đã thực hiện đánh giá tác động số liệu giám sát về tỷ lệ này, số liệu kinh tế vĩ mô, diễn biến tình hình kinh tế trong năm 2018 và các năm tiếp theo cũng như định hướng điều hành chính sách kinh tế vĩ mô của Chính phủ, chủ trương về phát triển thị trường trái phiếu đến năm 2025.
Dựa trên kết quả đánh giá, NHNN đã điều chỉnh tỷ lệ cho phù hợp với chủ trương của Chính phủ và tình hình thực tế cho vay trung, dài hạn của ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Quy định nhằm hướng tới mục tiêu từng bước kiểm soát được rủi ro thanh khoản nhằm bảo đảm an toàn hoạt động của ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài trước những thay đổi của các yếu tố từ trong và ngoài nước, góp phần ổn định hoạt động ngân hàng, hỗ trợ thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.
Cụ thể, NHNN đã đưa ra 2 phương án điều chỉnh. Theo phương án 1, tỷ lệ tối đa của nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung và dài hạn đến hết ngày 30/6/2020 là 40%. Giai đoạn từ ngày 1/7/2020 đến 30/6/2021, tỷ lệ áp dụng là 35% và kể từ sau ngày 1/7/2021 là 30%.
Theo phương án 2, tỷ lệ tối đa vốn ngắn hạn dùng để cho vay trung và dài hạn ở mức 40% đến ngày 30/6/2020 và giảm còn 37% từ ngày 1/7/2020 đến 30/6/2021. Sau đó, từ ngày 1/7/2021 đến 30/6/2022, tỷ lệ này hạ xuống mức 34%, từ ngày 1/7/2020 giảm xuống 30%.
Ngoài ra, các cấu phần xác định tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng cho vay trung, dài hạn được kế thừa từ Thông tư số 36/2014/TT-NHNN (Thông tư 36).
 |
| Các phương án điều chỉnh Tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung hạn và dài hạn |
Thuyết minh về đề xuất, ban soạn thảo (căn cứ thực tiễn hoạt động) cho biết, một số ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài chưa có sự quản lý tốt giữa nguồn vốn và sử dụng vốn, dẫn đến ký quá nhiều cam kết tín dụng, hợp đồng tín dụng, trong khi nguồn vốn để thực hiện không đáp ứng đủ hoặc có rủi ro về kỳ hạn.
Điều này dẫn đến tình trạng các ngân hàng khi gặp khó khăn về nguồn vốn, phải đi vay tổ chức tín dụng khác trên thị trường liên ngân hàng, làm gia tăng lãi suất cho vay, huy động,… ảnh hưởng đến việc thực thi chính sách tiền tệ của Nhà nước
Mặt khác, căn cứ số liệu thống kê của NHNN, ban soạn thảo cũng cho rằng việc giảm tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn để cho vay trung, dài hạn hàng năm 5% không tác động lớn đến hoạt động của ngân hàng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và nhu cầu vốn trung, dài hạn của nền kinh tế.
Đồng thời, hoạt động này sẽ thúc đẩy các doanh nghiệp không phụ thuộc vào vốn ngân hàng, chủ động tiếp cận các nguồn vốn khác như: Phát hành cổ phiếu tăng vốn, phát hành trái phiếu hay hợp tác thực hiện dự án với các đối tác nước ngoài./.
