Chiều 3/6, tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 5, trả lời câu hỏi của báo chí về các cơ chế đột phá nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở cho thuê dài hạn, Chánh Văn phòng Bộ Xây dựng Lâm Văn Hoàng cho biết Bộ đang được Chính phủ giao nghiên cứu, đề xuất nhiều chính sách ưu đãi vượt trội về đất đai, tín dụng và cơ chế quản lý để thúc đẩy phân khúc này.
Theo ông Hoàng, mô hình nhà ở cho thuê không phải là mới và đã được quy định khá đầy đủ trong hệ thống pháp luật hiện hành. Đặc biệt, Luật Nhà ở năm 2023 đã xác định rõ ba loại hình gồm nhà ở để bán, nhà ở cho thuê và nhà ở cho thuê mua.
Tuy nhiên, thực tế thời gian qua cho thấy phân khúc nhà ở cho thuê vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng được nhu cầu ngày càng tăng trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa nhanh, lực lượng lao động tập trung lớn tại các đô thị, khu công nghiệp và các vùng kinh tế trọng điểm.
"Để phát triển mạnh phân khúc này, cần có những giải pháp vượt trội hơn về vốn, đất đai và cơ chế quản lý", ông Hoàng nhấn mạnh.
Theo lãnh đạo Bộ Xây dựng, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng, Bộ đang tập trung triển khai 3 nhóm nhiệm vụ.
Nhóm nhiệm vụ thứ nhất là đề xuất để hoàn thiện cơ chế, chính sách. Bộ Xây dựng đã chủ động đề xuất các nội dung sửa đổi Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi theo hướng chuyển mạnh tư duy phát triển nhà ở từ tập trung vào nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời nhà ở thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê.
Trong đó, nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược dài hạn nhằm phục vụ công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang.
Bộ Xây dựng đang nghiên cứu các cơ chế ưu đãi vượt trội về đất đai và tài chính, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận quỹ đất và nguồn vốn tín dụng thuận lợi hơn khi đầu tư phát triển nhà ở cho thuê.
Cùng với đó, Bộ đề xuất ưu tiên phát triển các mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, các vùng động lực và hành lang kinh tế quan trọng.
Nhóm nhiệm vụ thứ hai là rà soát, ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật đối với nhà ở cho thuê. Bộ Xây dựng đang phối hợp với các cơ quan liên quan sửa đổi, bổ sung các quy chuẩn hiện hành, đặc biệt chú trọng các tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy đối với nhà ở cho thuê quy mô nhỏ và vừa.
Nhóm nhiệm vụ thứ ba là phối hợp với các địa phương và bộ, ngành để xác định nhu cầu thực tế về nhà ở cho thuê, làm cơ sở quy hoạch và phân bổ nguồn lực phù hợp.
Trước mắt, Bộ Xây dựng sẽ làm việc với 6 địa phương có nhu cầu lớn gồm Hà Nội, TP.HCM, Hải Phòng, Đà Nẵng, Đồng Nai và Bình Dương để khảo sát nhu cầu theo từng nhóm đối tượng, tránh tình trạng lệch pha cung - cầu. Trên cơ sở đó, Bộ sẽ tham mưu Chính phủ giao chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê cho các địa phương trên cả nước.
Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng sẽ phối hợp với các bộ, ngành nghiên cứu cơ chế huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả ngân sách Nhà nước cũng như các nguồn lực xã hội cho phát triển nhà ở cho thuê; đồng thời xây dựng mô hình vận hành, quản lý và khai thác các khu nhà ở cho thuê theo hướng bền vững.
Ông Hoàng cho biết Bộ Xây dựng đang phấn đấu hoàn thiện các đề xuất sửa đổi pháp luật để trình Quốc hội xem xét trong thời gian tới, tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn nhằm thúc đẩy phát triển mạnh mẽ phân khúc nhà ở cho thuê theo chỉ đạo của Tổng bí thư, Chủ tịch nước và Thủ tướng.
Đối với các địa phương, Bộ Xây dựng đề nghị khẩn trương khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê theo từng nhóm đối tượng nhau như là cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang, công nhân, sinh viên...; đồng thời rà soát quy hoạch, bố trí quỹ đất phù hợp, bảo đảm hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội đồng bộ để thu hút đầu tư phát triển nhà ở cho thuê, nhất là tại các khu công nghiệp và khu vực tập trung đông dân cư.
Ông Hoàng khẳng định cơ chế chính sách cho phát triển nhà ở cho thuê hiện đã có nền tảng, song thời gian tới sẽ tiếp tục được hoàn thiện theo hướng ưu đãi và đột phá hơn nhằm tạo động lực cho doanh nghiệp tham gia mạnh mẽ vào thị trường, qua đó đáp ứng nhu cầu nhà ở ngày càng lớn của người dân.
